Czy narcyzm to choroba?

Czy narcyzm to choroba?

Każdy z nas lubi być dostrzegany i doceniany przez otoczenie. Gdy czujemy się ważni i wyjątkowi, rośnie nasze poczucie własnej wartości i pewność siebie. Ta zdrowa wersja narcyzmu ułatwia nam osiąganie sukcesów i budowanie dobrych relacji z otoczeniem. Jednak kiedy cechy narcystyczne dominują nad innymi cechami charakteru i znacząco zaczynają utrudniać życie jednostki, a w głównej mierze otoczenia, mamy do czynienia z narcystycznym zaburzeniem osobowości. U źródeł samej nazwy leży mitologiczna historia o pięknym młodzieńcu, który zakochany we własnym odbiciu umiera z tęsknoty za niedoścignionym ideałem. Podobnie w psychologii narcyzem określamy osobę, która przekonana o swojej wyjątkowości, czuje się lepsza od innych i w związku z tym domaga się uprzywilejowanego traktowania. Sama wobec otoczenia ma postawę roszczeniową, arogancką i wyniosłą.

Kiedy narcyzm to już choroba?

Rozpoznanie narcyzmu i odróżnienie go od narcyzmu zdrowego jest możliwe poprzez spełnienie ogólnych kryteriów wskazujących na ten rodzaj zaburzenia. Osoba dotknięta tego rodzaju zaburzeniem, przekonana o własnej wyjątkowości, często wyolbrzymia swoje dokonania i talenty. Szukająca uznania i poklasku dla swoich wyimaginowanych osiągnięć szczególnie pragnie zrozumienia przez osoby o wyższym statusie społecznym. Jak ognia boi się krytyki, która szybko podcina jej skrzydła i wywołuje nieadekwatną do sytuacji złość. W swoich działaniach narcyz pozbawiony jest empatii, próżno szukać u niego takich ludzkich uczuć jak współczucie czy wyrzuty sumienia. Niezdolny do współodczuwania, często wykorzystuje innych do realizacji własnych celów, nie bacząc na konsekwencje.

Gdzie szukać pomocy?

Jak w przypadku każdego zaburzenia osobowości, najskuteczniejszą metodą walki z chorobą jest psychoterapia. Pacjent, pracując w nurcie psychodynamicznym, ma szansę dotrzeć do źródła swoich problemów i spróbować je zrozumieć oraz zaakceptować. Niejednokrotnie stosowana jest również farmakoterapia, która pozwala oddziaływać na poszczególne objawy stanów towarzyszących zaburzeniu, np. depresji czy lękom. Psychoterapia jest przedsięwzięciem długoterminowym i ze względu na podejście pacjenta, który może nie widzieć powodów do zmian, bywa trudna.

Na narcystyczne zaburzenie osobowości cierpi ok. 0,5% ludności i w większości przypadków dotyczy ono mężczyzn. Teoretycy źródeł narcyzmu doszukują się w przykrych doświadczeniach z dzieciństwa, a konkretnie w braku bliskiej relacji z opiekunem, opartej na wzajemnej miłości, akceptacji i empatii. Osoba chora w dorosłym życiu jest szczególnie podatna na niską samoocenę i poczucie osamotnienia, a w związku z tym skłonna do przejawiania cech narcystycznych, utrudniających życie jej i całemu otoczeniu. Tylko właściwie postawiona diagnoza i podjęta psychoterapia mogą pomóc osobie cierpiącej na narcyzm.

Pamiętaj, że jakiekolwiek treści medyczne, które przeczytasz w sieci, powinieneś zweryfikować u specjalisty. Szukasz pomocy lub chcesz rozwiązać swój problem? Blogi i fora nie wystarczą. Zaufaj wiedzy lekarzy, psychologów i psychoterapeutów. Nie bój się sięgać po pomoc.