Jak objawia się kryzys emocjonalny?

Jak objawia się kryzys emocjonalny?

Kryzys emocjonalny kojarzy nam się z nagłym załamaniem dotychczasowej równowagi, z gwałtownym odwróceniem porządku, według którego funkcjonowaliśmy w różnych sferach naszego życia. W poniższym tekście poruszymy temat kryzysu psychicznego. Co o nim tak naprawdę wiemy? Jakie formy może przyjmować? Co za sobą niesie? 

To ważny temat, który wymaga wyjaśnienia. Opiszemy, na czym polega kryzys emocjonalny, jaka jest jego definicja, objawy oraz jak przetrwać taki kryzys. Warto mieć tego świadomość, by podjąć odpowiednie kroki w sytuacji, gdy zauważymy pierwsze objawy nieradzenia sobie z emocjami przez nas samych lub naszych bliskich.

Kryzys emocjonalny – definicja

By dobrze zrozumieć, co to jest kryzys psychologiczny, warto poznać genezę tego słowa oraz dokładną definicję problemu. Pojęcie kryzysu życiowego pochodzi od greckiego słowa krisis, które znaczy tyle, co krytyczny. Można go zdefiniować jako stan nagłej utraty równowagi wewnętrznej. Najczęściej kryzys sytuacyjny ma miejsce, gdy równowaga emocjonalna jest zaburzona na skutek niespodziewanego wydarzenia lub nagłej zmiany życiowej. To sytuacja, gdy realizacja podstawowych potrzeb człowieka jest zagrożona. Dana osoba może łatwo stracić komfort psychiczny, gdy musi szybko dostosować się do nowo panujących warunków życia, na które nie była przygotowana.

Kiedy zdarzają się kryzysy emocjonalne?

Do kryzysu emocjonalnego może dojść również wtedy, gdy nie można zrealizować ważnych życiowych celów, które zostały wyznaczone przed laty. Wchodzenie w nowe etapy życia i podejmowanie nowych ról może potencjalnie zburzyć dotychczasową równowagę. Przykładem może być wejście w rolę rodzica, nowego pracownika w firmie czy też emeryta. Każda z tych ról to kolejne wyzwania i nowa tożsamość społeczna, która wymaga zmiany dotychczasowych zachowań, przyzwyczajeń i niejako trybu życia.

Kryzys wieku średniego

Jednym z takich przypadków bywa również kryzys wieku średniego – jego objawy wynikają z poczucia niedowartościowania i świadomości, że lata młodzieńcze już minęły. Może mieć on różny przebieg, w zależności od tego, czy dotyczy kobiet, czy mężczyzn oraz od ich sytuacji życiowej i ogólnego stanu psychicznego. Najczęściej w tym przypadku pojawiają się niekontrolowane napady złości, płaczu, częste zmiany nastroju, a także ogólne rozdrażnienie. Często towarzyszy temu chęć zmiany stylu życia, skłonność do używek, a także fascynacje innymi, często młodszymi osobami.

Przechodząc przez kryzys wieku średniego, rodzi się pytanie, jak sobie poradzić z tym stanem. Najlepiej uporządkować myśli i podsumować swoje osiągnięcia. Przypomnieć sobie, co udało się osiągnąć przez te kilkadziesiąt lat życia oraz zaakceptować skutki upływu czasu. To również czas, by docenić korzyści płynące z dojrzałości. Jeśli te działanie nie pomogą, warto udać się do specjalisty, który pomoże w analizie psychologicznej oraz wspólnie z pacjentem ustali rodzaj i przebieg terapii, jeśli będzie taka potrzeba.

Rodzaje kryzysu psychologicznego

Kryzys w życiu może przyjmować różne formy. Najczęściej spotykane z nich to:

• trauma – doświadczenie, w wyniku którego dana osoba została poddana intensywnemu stresowi i poczuciu zagrożenia;
• kryzys sytuacyjny – pojawia się w chwilach ważnych wydarzeń i zmian życiowych. Wtedy człowiek nie jest pewny, czy poradzi sobie z wyzwaniem, które go czeka. Są to sytuacje, takie jak rozstanie z partnerem czy emigracja;
• kryzys rozwojowy – często przypada na czas, gdy człowiek wchodzi w kolejny etap życia i musi podejmować ważne decyzje oraz pełnić nowe obowiązki życiowe. Kryzys rozwojowy dotyka osoby w różnym wieku – młodzież wchodzącą w dorosłe życie czy kobiety w ciąży;
• kryzys egzystencjalny – następuje w przypadku podsumowania dotychczasowego życia, gdy bilans osiągnięć jest ujemny – dana osoba nie jest zadowolona ze swoich wyborów życiowych i miejsca, w którym się aktualnie znajduje. Do rodzajów kryzysu egzystencjonalnego należy np. kryzys wieku średniego.

„Czy mam kryzys?” – kryzys psychiczny i jego objawy

Kiedy traci się stabilność, tak jak może się to dziać w sytuacjach wymienionych powyżej, pojawia się szereg zachowań i przeświadczeń, które negatywnie wpływają na sposób dalszego funkcjonowania człowieka. Mówi się, że są to symptomy kryzysu.

Kryzys psychiczny może mieć różne formy. Najczęstsze objawy to:

• głęboki i długotrwały smutek,
• lęk przed nieznanym,
• poczucie bezradności i beznadziei w związku z sytuacją, w jakiej znalazła się dana osoba,
• przeświadczenie, że nie ma się wystarczająco dużo siły, determinacji i umiejętności niezbędnych do zmiany aktualnego stanu rzeczy.

Jeśli zauważysz u siebie lub u kogoś z Twojego otoczenia te lub podobne symptomy kryzysu, reaguj natychmiast. Przyznaj się przed sobą i powiedz „mam kryzys” – to pozwoli Ci iść dalej i szukać skutecznej pomocy w wyjściu z tej sytuacji. W przypadku, gdy martwisz się o bliską Ci osobę, również nie bądź obojętny na jej zmiany nastroju lub długotrwałe przygnębienie. Odpowiednia pomoc wprowadzana od początku kryzysu pozwala szybko zauważyć poprawę stanu psychicznego człowieka.

Jak radzić sobie z kryzysem emocjonalnym?

Skoro znasz już pojęcie kryzys – przytoczona została jego definicja i wiesz, co to jest, pora odpowiedzieć na pytanie, jak radzić sobie z kryzysem emocjonalnym.

Ważne jest działanie. Nie warto uciekać w długotrwałą samotność ani w czynności zastępcze, takie jak nakładanie na siebie kolejnych obowiązków w pracy – pogłębi to napięcie psychiczne i może dodatkowo osłabić organizm. A przecież o zdrowie fizyczne powinno się dbać równie dobrze, jak o to natury psychicznej. Aktywność fizyczna może być dobrym sposobem na skanalizowanie emocji – wyzwala endorfiny, czyli hormony szczęścia, a także poprawia ogólne samopoczucie. Ważne jest odpowiednie rozplanowanie harmonogramu ćwiczeń, by utrzymać prawidłowy bilans wszelkich aktywności, ale też odpoczynku i czasu na regenerację organizmu.

Poza aktywnością fizyczną mamy jeszcze kilka rad w przypadku kryzysu psychicznego – jak go przetrwać?

Zacznij od metody małych kroków. Zaakceptuj to, co masz i staraj się znaleźć pozytywne aspekty danej sytuacji. Myśl pozytywnie i z nadzieją patrz w przyszłość – ona z pewnością ma Ci jeszcze wiele do zaoferowania. Nie rezygnuj z dotychczasowych rozrywek i rytuałów, które sprawiały Ci przyjemność. Wręcz przeciwnie, czerp z nich to, co najlepsze. Nowa sytuacja, w której się znalazłeś/znalazłaś, niech będzie dla Ciebie okazją do rozwoju i zdobycia nowych umiejętności. Zamiast poddawać się, podchodź do zaistniałych problemów jak do wyzwania, któremu musisz stawić czoła. To pomoże Ci wyjść z tego doświadczenia silniejszym.

W przypadku, gdy nie radzisz sobie z własną psychiką, a zalecane działania nie przynoszą rezultatów, pamiętaj, że zawsze możesz skorzystać z pomocy specjalisty w gabinecie psychoterapii. Zgłoś się do specjalisty, który zdiagnozuje Twój problem, pomoże Ci znaleźć jego przyczynę oraz ustalić najlepsze wyjście z tej problematycznej sytuacji. Pomoc psychologiczna jest nieocenioną metodą, która pozwala na powrót do utraconego szczęścia i czerpania radości z życia na nowo.

Pamiętaj, że jakiekolwiek treści medyczne, które przeczytasz w sieci, powinieneś zweryfikować u specjalisty. Szukasz pomocy lub chcesz rozwiązać swój problem? Blogi i fora nie wystarczą. Zaufaj wiedzy lekarzy, psychologów i psychoterapeutów. Nie bój się sięgać po pomoc.